MIMOSA-project: Over de MIMOSA-studie

Terugvalrisico bij eierstokkanker

Veel patiënten met eierstokkanker krijgen binnen één tot twee jaar een terugval, zogenaamde recurrentie, ondanks een schijnbaar succesvolle behandeling met een operatie en chemotherapie die tot een volledige verwijdering van de tumor leidden.
Tot nu toe bestond er geen op wetenschap gebaseerde behandeling voor de preventie van deze mogelijke terugval. Er waren bijgevolg geen bewijzen dat een uitbreiding van de chemotherapie als onderhoudsbehandeling de overlevingstijd zou verlengen.
Als een terugval optreedt, zijn de therapeutische mogelijkheden beperkt en wordt de aandoening in de meeste gevallen als niet langer geneeslijk beschouwd.

Eierstoktumor – Standaardbehandeling
Eerstelijns-
behandeling
Kijk toe en
wacht af’

(Abwarten und Beobachtung, keine Behandlung ugelassen)
Tweedelijns-
chemotherapie
Heelkunde + Chemotherapie

Volledige respons



~18 maanden


Herval
50% mortaliteit 5 jaar na de diagnose.
Bij een late diagnose bereikt de mortaliteit 90%



Een nieuw therapeutisch principe: vaccinatie met de abagovomab antistof

Een vaccinatie om een terugval te voorkomen, is een volledig nieuwe therapeutische benadering. De actieve stof abagovomab is een monoklonale antistof die het immuunsysteem kan stimuleren om tumorspecifieke antistoffen te produceren.

De tumorcellen van het ovariumcarcinoom vertonen het CA 125-antigen op hun oppervlak.
Abagovomab presenteert het vrouwelijke immuunsysteem met een eiwit dat heel sterk op het tumorale CA 125-antigen lijkt, maar er toch zodanig van verschilt, dat het vrouwelijke immuunsysteem een immuunreactie opstart waarbij specifieke antistoffen worden gevormd die het eiwit CA125, dat typisch is voor eierstokkanker, herkennen en bestrijden.
Dat betekent dat het lichaam zichzelf helpt om niet opnieuw in contact te komen met de aandoening.
Internationale onderzoekers vestigen grote hoop op dat therapeutische principe en de actieve stof abagovomab, die nog steeds klinisch onderzocht wordt en nog geen vergunning voor commercieel gebruik heeft.
In een fase II-studie bij 119 patiënten met een gevorderd ovariumcarcinoom bij wie de standaardbehandelingen niet bleken te werken, leidde een behandeling met abagovomab bij 70% van de patiënten tot de vorming van antistoffen tegen de tumor.

Abagovomab - Werkingsmechanisme
De inductie van een immuunrespons tegen het CA 125-antigen heeft het potentieel om de tumorgroei te vertragen/voorkomen


Vaccinatie met Abagovomab
Specifieke antistoffen geproduceerd door de patiënt Aanval tegen
de tumorcele
1 2 3
Abagovomab: Fase I-II-klinische studie
‘Proof of concept’ bij 119 patiënten
           Immuunrespons (n=81)
           Geen immuunrespons (n=38)

Immuunrespons bij 70% van de patiënten geactiveerd
Overleving (maanden)

Reinartz et al. Clinical Cancer Research 2004

Dat veroorzaakte dan weer een verlenging van de overlevingstijd van 4,9 maanden tot 23,4 maanden.
Omdat die resultaten veelbelovend zijn, is het de bedoeling om snel klaar te zijn met de ontwikkeling voor de markt, zodat alle vrouwen met de aandoening zo snel mogelijk gebruik kunnen maken van het vaccin, als het aan de verwachtingen blijft voldoen.

Patiënten kunnen deelnemen aan de MIMOSA-studie


De MIMOSA-studie (Monoclonal antibody Immunotherapy for Malignancies of Ovary by Subcutaneous Abagovomab) (Immunotherapie met monoklonale antistoffen tegen ovariumkanker met abagovomab subcutaan) test de doeltreffendheid van het toegediende vaccin tegenover een placebo. De doelstelling van de studie is om te testen in hoeverre de remissieperiode en de totale overleving kunnen worden verlengd.
Bovendien wordt de tolerantie voor herhaalde toedieningen van abagovomab bestudeerd en is het de bedoeling dat wordt bewezen dat het vaccin ervoor zorgt dat het immuunsysteem antistoffen vormt.
Er werd aangetoond dat abagovomab tot nu toe goed wordt verdragen. Tot nu toe werden met deze actieve stof in klinische studies geen ernstige bijwerkingen vastgesteld.
In de studie kunnen ongeveer 900 vrouwen met eierstokkanker worden opgenomen. De studie wordt wereldwijd in 151 ziekenhuizen uitgevoerd.

De MIMOSA-studie is een placebogecontroleerde studie die het effect van abagovomab vergelijkt met dat van placebo. Over de toewijzing tot de behandelingsgroep (abagovomab of placebo) wordt bij toeval beslist.
De kans om met abagovomab te worden behandeld, is tweemaal zo hoog als de kans om tot de controlegroep te worden toegewezen.
Noch de arts noch de patiënt weten of abagovomab of placebo worden toegediend. De stoffen worden subcutaan ingespoten. Dat betekent dat het vaccin of het placebo met een kleine naald wordt ingespoten onder de huid van de bil, de bovendij, de buik of de arm
Als geen ernstige bijwerkingen of terugval van de kanker optreden, duurt de behandeling minstens 21 maanden en maximaal 45 maanden. In de inductiefase wordt het vaccin (of placebo) viermaal ingespoten met tussenperiodes van twee weken. In de onderhoudsfase krijgt de patiënt maandelijks een inspuiting.
Bij elke behandeling wordt routinematig een lichamelijk onderzoek gedaan.
Om de gezondheidstoestand uitgebreider te documenteren, moeten de patiënten hun arts ook regelmatig raadplegen na het afsluiten van de behandeling.

Meer informatie over de MIMOSA-studie: www.clinicaltrials.gov